Hürmüz Boğazı için kritik toplantı: 35 ülke bir araya geliyor, ABD yok

İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kısmen ablukaya almasının ardından uluslararası toplum harekete geçti. İngiltere öncülüğünde 35 ülke, enerji ve ticaret açısından kritik öneme sahip boğazın yeniden açılması için ilk resmi adımı atıyor.

35 ülke çevrim içi toplantıda buluşacak

İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper’ın başkanlık edeceği toplantıya Fransa, Almanya, İtalya, Kanada, Japonya, Avustralya ve Birleşik Arap Emirlikleri başta olmak üzere yaklaşık 35 ülke katılacak.

Toplantıda;

Seyrüsefer özgürlüğünün yeniden sağlanması

Mahsur kalan gemi ve mürettebatın güvenliği

Enerji ve temel emtia taşımacılığının yeniden başlatılması

gibi kritik başlıklar ele alınacak.

ABD toplantıya davet edilmedi

Dikkat çeken gelişmelerden biri ise ABD’nin toplantıya doğrudan davet edilmemesi oldu. Toplantı, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı güvenliğinin bölgeye bağımlı ülkeler tarafından sağlanması gerektiğini açıklamasının ardından düzenleniyor.

İlk resmi adım olarak değerlendiriliyor

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, toplantının Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik “ilk resmi adım” olduğunu vurguladı. Starmer, sürecin hem askeri hem de diplomatik boyutlarının birlikte yürütülmesi gerektiğini belirtti.

Avrupalı yetkililer ise bu toplantının yalnızca başlangıç olduğunu ve ilerleyen süreçte askeri planlamacıların da sürece dahil edileceğini ifade etti.

Plan: Mayın temizliği ve tanker güvenliği

Olası planlamalara göre süreç iki aşamada ilerleyecek:

İlk etapta su yolunun mayınlardan temizlenmesi

Ardından petrol tankerlerinin güvenliğinin sağlanması

Enerji ve denizcilik sektörü temsilcilerine göre ise en büyük sorun sigorta değil, geçiş güvenliği olarak öne çıkıyor.

İran: Boğaz kapalı kalacak

İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın “düşmanlara kapalı kalacağını” ve kontrolün İran donanmasında olduğunu açıkladı.

ABD Başkanı Trump ise boğaz üzerindeki kontrol bırakılmadan ateşkesin mümkün olmayacağını belirterek diğer ülkelere daha fazla sorumluluk alma çağrısı yaptı.

Küresel enerji krizi riski büyüyor

İran, 28 Şubat’ta başlayan ABD-İsrail saldırılarına misilleme olarak Hürmüz Boğazı’nı kısmen kapatmıştı. Küresel petrol ve gaz arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği bu kritik su yolunda, savaş sonrası geçişlerin ciddi şekilde azaldığı belirtiliyor.

Bölgede yaklaşık bin geminin mahsur kaldığı ifade edilirken, artan enerji maliyetlerinin küresel ekonomiyi olumsuz etkilemesinden endişe ediliyor.