İsrail merkezli Haaretz gazetesinde yayımlanan analizde, İran ile yaşanan savaşın Orta Doğu’da yeni bir bölgesel düzenin kapısını aralayabileceği belirtildi. Hayfa Üniversitesi’nden Elad Giladi’nin kaleme aldığı yazıda, ABD’nin etkisinin azalabileceği, buna karşılık Türkiye’nin bölgedeki rolünün güçlenebileceği vurgulandı.
Körfez Ülkeleri Yeni Güvenlik Arayışında
Analizde, savaşın ardından bölge ülkelerinin savunma stratejilerinde köklü değişimlere yöneldiği ifade edildi. Özellikle Körfez ülkelerinin:
ABD’ye olan güvenlik bağımlılığını azaltma
Yeni ittifak modelleri geliştirme
Bölgesel iş birliklerini artırma
arayışında olduğu belirtildi.
Türkiye Kilit Aktör Olarak Öne Çıkıyor
Yazıda Türkiye’nin, bu yeni güvenlik ve iş birliği arayışlarında merkezi bir rol üstlendiği ifade edildi. Son dönemde Türkiye’nin:
Suudi Arabistan
Mısır
Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile ilişkilerini stratejik düzeye taşımasının bu süreci hızlandırdığına dikkat çekildi.
Ayrıca Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır ve Pakistan dışişleri bakanlarının gerçekleştirdiği dörtlü zirvenin, yeni bölgesel arayışın en somut göstergesi olduğu belirtildi.
Türkiye’nin Savunma Sanayii Alternatif Sunuyor
Analizde Türkiye’nin gelişmiş savunma sanayisinin, Körfez ülkeleri için ABD’ye alternatif bir güvenlik seçeneği sunduğu ifade edildi. Bu durumun, bölgedeki güç dengelerini yeniden şekillendirebileceği kaydedildi.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın “Bölge ülkeleri kendi sorunlarını çözmezse dış güçler kendi çıkarlarını dayatır” yaklaşımının da Körfez başkentlerinde karşılık bulduğu vurgulandı.
ABD’nin Rolü “Tek Garantör” Olmaktan Çıkıyor
Yazıda, Körfez ülkelerinin ABD ile ilişkilerini tamamen kesmek istemediği ancak Washington’u artık tek güvenlik garantörü olarak görmediği ifade edildi. ABD’nin rolünün daha çok “ortak” seviyesine indirgenmek istendiği belirtildi.
İsrail Yeni Düzende Dışarıda Kalabilir
Analizin en dikkat çekici değerlendirmelerinden biri ise İsrail’e ilişkin oldu. Körfez ülkelerinin İran konusunda bazı ortak kaygılar taşımasına rağmen, İsrail ile aynı siyasi blokta görünmekten kaçındığı ifade edildi.
Bu durumun, Türkiye merkezli oluşabilecek yeni bölgesel düzende İsrail’in dışarıda kalmasına yol açabileceği yorumuna yer verildi.
Orta Doğu’da Yeni Dönem Başlıyor mu?
Haaretz analizine göre, İran savaşı yalnızca askeri dengeleri değil, bölgesel ittifakları da kökten değiştirebilir. Türkiye’nin artan diplomatik ve askeri etkisi, Orta Doğu’da yeni bir güç dengesi kurulabileceğine işaret ediyor.
insert_photo
insert_photo
insert_photo
Yorumlar